Regionalität als historische Kategorie. Prozesse, Diskurse, Identitäten im Mitteleuropa des 16.–19. Jahrhunderts / Regionalność jako kategoria historyczna. Procesy, dyskursy, tożsamości w Europie Środkowej od XVI do XIX wieku

Ort
Warschau
Veranstaltungsort
Deutsches Historisches Institut Warschau, Warszawa, Al. Ujazdowskie 39
Veranstalter
Deutsches Historisches Institut Warschau
Datum
07.11.2016 - 09.11.2016
Bewerbungsschluss
30.10.2016
Von
Sabine Jagodzinski / Aleksandra Kmak-Pamirska

Konferenz / Konferencja
Regionalität als historische Kategorie. Prozesse, Diskurse, Identitäten im Mitteleuropa des 16.–19. Jahrhunderts / Regionalność jako kategoria historyczna. Procesy, dyskursy, tożsamości w Europie Środkowej od XVI do XIX wieku
Warschau, Deutsches Historisches Institut, 7.–9.11.2016 / Warszawa, Niemiecki Instytut Historyczny, 7–9 XI 2016 r.

Im Rahmen der Tagung werden historische Regionsbildungsprozesse von Assimilierung und Ausdifferenzierung, Integration und Exklusion und zugleich der historische und funktionale Wandel analysiert, dem Regionen und Identitäten unterliegen. Unser Interesse gilt der transregionalen Analyse „gedachter“ und „realer“ Regionen. Ziel ist, das Konzept Regionalität in der Forschung zu operationalisieren.
Referate und Diskussionen werden folgende Leitfragen fokussieren:
- Welche Faktoren definieren und konstituieren „Region“? Welche zeitlichen und funktionalen Veränderungen lassen sich dabei beobachten?
- In welchen identitätsstiftenden Konfigurationen und mit welchen Mitteln entstehen Regionalitäten und welchem Wandel unterliegt diese Verbindung?

Przedmiotem konferencji będą zagadnienia analizujące historyczne procesy powstawania regionów, procesy asymilacji i dyferencjacji, integracji i ekskluzji towarzyszące kategoriom regionalnym oraz funkcjonalne i historyczne przemiany, jakim ulegają regiony i konstytuujące się w ich obrębie tożsamości.
Szczególnie interesująca jest dla nas ponadnarodowa perspektywa analizy regionów „rzeczywistych” oraz „wyobrażonych”. Celem jest zoperacjonalizowanie koncepcji regionalności w badaniach. Wystąpienia oraz dyskusje będą się skupiać na następujących pytaniach przewodnich:
- Jakie czynniki definiują i konstytuują kategorię regionu? Jakie czasowe i funkcjonalne przemiany mogą zostać zaobserwowane i wskazane w ramach analizy?
- Jaki fundament tożsamościowy i jakie środki konfigurują regionalność oraz jakie przemiany można w tym procesie zidentyfikować?

Programm

PROGRAMM / PROGRAM
Montag / Poniedziałek, 7.11.2016

16.00–16.30 BEGRÜSSUNG UND EINFÜHRUNG / POWITANIE I WPROWADZENIE
Miloš Řezník, Sabine Jagodzinski, Aleksandra Kmak-Pamirska (Warszawa)

I REGIONALITÄTSDISKURSE / DYSKURS REGIONALNOŚCI
16.30–17.10 Kai Lohsträter (Duisburg-Essen / Hamburg): Region vor der Region? Die Ruhrregion als kommunikationsgeschichtlicher Raum in der Frühen Neuzeit
17.10–17.50 Martin Knoll (Salzburg): Doing Salzkammergut – oder: Wer macht eine Tourismusregion?
17.50–18.30 Regina Schäfer (Mainz): Region in der Sicht der Vergleichenden Landesgeschichte
18.30 Kaffee und Abendessen / Kawa i kolacja

Dienstag / Wtorek, 8.11.2016

II AUSHANDLUNGSPROZESSE / REGIONALNOŚĆ WYNEGOCJOWANA

9.30–10.20 Levke Harders (Bielefeld), Falko Schnicke (London): Verhandelte Ordnungen. Region und Nation im Europa des 19. und 20. Jahrhunderts
10.20–11.00 Manfred Heinemann (Hannover): Regionalität als Strukturelement des deutschen Föderalismus
11.00–11.30 Kaffeepause / Przerwa kawowa

III WAHRNEHMUNGSPROZESSE – REGION UND LITERATUR / POSTRZEGANIE REGIONALNOŚCI – REGION I LITERATURA

11.30–12.10 Andreas Rüther (Bielefeld): Regionsbildung in Martin von Cromers Beschreibung des Königreichs Polen (1578) und dem Merkbuch des Hofmarschalls Hans von Schweinichen (1602)
12.10–12.50 Marta Ruszczyńska (Zielona Góra): Romantyczny regionalizm w perspektywie kilku szkół literackich
12.50–13.30 Małgorzata Mikołajczak (Zielona Góra): Polski regionalizm literacki – w poszukiwaniu XIX-wiecznych korzeni
13.30–14.30 Mittagspause / Przerwa obiadowa

IV ÜBERLAGERUNGEN UND VERSCHIEBUNGEN VON REGIONEN / NAKŁADANIE SIĘ I PRZESUNIĘCIA REGIONÓW

14.30–15.10 Marcin Cieński (Wrocław): Polska w czasach oświecenia: Rzeczpospolita Obojga Narodów czy regionów?
15.10–15.50 Sabine Jagodzinski (Warszawa): Regionen und Regionalität in den Repräsentationskulturen des frühneuzeitlichen Adels im Königlichen Preußen
15.50–16.30 Danuta Zawadzka (Białystok): Między geobiografią a Europą „wieku rewolucji”. Regionalizm w ujęciu Joachima Lelewela (na przykładzie Litwy)
16.30–18.00 Kaffeepause / Przerwa kawowa

ABENDVORTRAG / WYKŁAD WIECZORNY

18.00 Michael North (Greifswald): Der Ostseeraum: Konstitution und Neuerfindung einer Region
ca. / około 20.00 Empfang / Bankiet

Mittwoch / Środa, 9.11.2016

V GESTALTUNG REGIONALER IDENTITÄTEN / KSZTAŁTOWANIE TOŻSAMOŚCI REGIONALNYCH

10.00–10.40 Ewa Grzęda (Wrocław): Podole i „podolanizm” w świetle przemian społecznych, politycznych i kulturowych od XV do schyłku XIX wieku
10.40–11.20 Witosława Frankowska (Gdańsk): Muzyka w procesie formowania tożsamości religijnej, etnicznej i kulturowej Pomorza i innych regionów Polski od XVII–XX wieku
11.20–12.00 Daniel Kalinowski (Słupsk): Rosyjskie badania nad językiem kaszubskim jako akt panslawizmu
12.00–13.10 Mittagspause / Przerwa obiadowa

VI ZENTRUM – PERIPHERIE, MAKRO- UND MIKROPERSPEKTIVE / CENTRUM – PERYFERIA, MAKRO- I MIKROPERSPEKTYWA

13.10–13.50 Werner Telesko (Wien): Die „Region“ als „discursive tool“. Kulturelle Identitätsstiftung in der habsburgischen „composite monarchy“
13.50–14.30 Péter Techet (Mainz): Das österreichisch-ungarische Küstenland: pars pro toto Österreich-Ungarn – Einheitsperspektive und imperialer Kontext für eine Region voller Differenzen
14.30–15.10 Aleksandra Kmak-Pamirska (Warszawa): Zasymilowana regionalność? Wizerunek regionu peryferyjnego w dyskursie centralnym
15.10–15.40 Kaffeepause / Przerwa kawowa

VII INTERPRETATION UND FUNKTIONALISIERUNG VON REGION / INTERPRETACJA I FUNKCJONALIZACJA REGIONU

15.40–16.20 Robert Born (Leipzig): Zwischen imperialem Herrschaftswissen und ständischem Bewusstsein. Beobachtungen zu den frühen Medien und Strategien der Inszenierung Siebenbürgens als Region
16.20–17.00 Lukáš Fasora (Brno): Region und Regionalität im tschechischen Kulturkampf 1848–1914
17.00–17.40 Michael Wedekind (Wien): Regionsbildung und nation building: Von der Auflösung tradierter Solidaritäten an der Peripherie (Tirol, ca. 1866 bis 1914)
17.40–18.00 ABSCHLUSS DER KONFERENZ / ZAKOŃCZENIE KONFERENCJI
18.30 Abendessen / Kolacja

Die Beiträge und Diskussionen werden simultan ins Polnische bzw. Deutsche übersetzt.
Wystąpienia oraz dyskusje będą tłumaczone symultanicznie na język polski i niemiecki.

Um Anmeldung bis zum 30.10.2016 wird gebeten. / Prosimy o zgłoszenia uczestnictwa do dnia 30.10.2016 r.

Kontakt

Dr. Sabine Jagodzinski
Deutsches Historisches Institut Warschau, Al. Ujazdowskie 39, 00-540 Warszawa
jagodzinski[at]dhi.waw.pl

Zitation
Regionalität als historische Kategorie. Prozesse, Diskurse, Identitäten im Mitteleuropa des 16.–19. Jahrhunderts / Regionalność jako kategoria historyczna. Procesy, dyskursy, tożsamości w Europie Środkowej od XVI do XIX wieku, 07.11.2016 – 09.11.2016 Warschau, in: H-Soz-Kult, 04.10.2016, <www.hsozkult.de/event/id/termine-32093>.